Amerikalik mashhur bloger va shaxsiy rivojlanish bo‘yicha ekspert Den Kou X tarmog‘ida hayotni atigi bir kun ichida butunlay yangi o‘zanga burish haqida katta maqola e’lon qildi. Ushbu post qisqa vaqt ichida ommalashib, 169 million marta ko‘rildi. 7 mingdan ortiq kishi maqola ostida o‘z fikr-mulohazalarini qoldirdi.
Yangi yil va’dalari nega ish bermaydi?
Maqola avvalida Den Kou ko‘pchilik uchun odat bo‘lgan “Yangi yildan yangi hayot boshlayman” degan va’dalarni qattiq tanqid ostiga oladi va buni shunchaki “ahmoqlik” deb ataydi. Biroq muallif bu gaplari bilan kimnidir kamsitmoqchi emas. Uning aytishicha, o‘zi ham ushbu samarali metodikani ishlab chiqqunga qadar o‘nlab marta maqsadlariga yetolmay, yarim yo‘lda qolib ketgan. Kouning usuli vazn tashlashdan tortib katta biznes qurishgacha — har qanday maqsad uchun birdek ishlaydi va bir necha haftadan keyin paydo bo‘ladigan odatiy tushkunlikning oldini oladi.

Metodika asosi: bir kunni uchga bo‘lamiz
Muallif hayotni yaxshilashni kunni ongli ravishda uchta muhim bosqichga ajratishdan boshlashni taklif qiladi:
1. Ertalab — “psixologik tahlil”: kun boshida 15–30 daqiqa vaqt ajratib, o‘z shikoyatlaringiz, qo‘rquvlaringiz va hayotingizdagi sizga yoqmayotgan jihatlar haqidagi savollarga halol javob berishingiz kerak. Bu jarayon muammolarning asl sababini tushunishga va vaziyatga real ko‘z bilan qarashga yordam beradi.
2. Kun — “avtopilotni o‘chirish”: kundalik yumushlar davomida o‘zingizga turli eslatmalar va kutilmagan savollar bering. Bu sizni odatiy, qoliplangan hayot tarzidan chiqarib, har bir ishni ongli ravishda bajarishga majbur qiladi.
3. Kechqurun — xulosa chiqarish: bunday tartibda o‘tgan kundan so‘ng miyangizda kamida bitta yangi fikr yoki “yorishish” paydo bo‘lishi kerak. Ana shu yangilikni ushlab qolish va uni hayotingizga singdirish juda muhim.
Maqsadlarga “o‘yin” sifatida qarash
Bloger barcha rejalarni uchta darajaga bo‘lishni va ularni video o‘yin formatiga o‘tkazishni maslahat beradi. Bu usul motivatsiyani uzoq vaqt saqlab qolish imkonini beradi:
• Bir yillik maqsad — bu sizning asosiy “missiyangiz”;
• Bir oylik reja — bu “rahbar bilan jang”;
• Kundalik qadamlar — bu oddiy “topshiriqlar”;
• Cheklovlar — ijodkorlikni oshiruvchi “o‘yin qoidalari”.
Den Kouning fikricha, hayotga o‘yin sifatida qarab, uning “topshiriqlarini” bajargan inson o‘z istaklariga tezroq va osonroq erishadi. Bu yondashuv diqqatni bir joyga jamlashga va ishdan zavq olishga yordam beradi.
Odamlar nima deydi?
Ushbu metodika internet foydalanuvchilarini ikkiga bo‘lib yubordi. Ba’zilar muallifning haddan tashqari ko‘p gapirganini kinoya qilib: “Menga hammasini qisqacha tushuntirib ber, butun kunimni maqola o‘qishga sarflamay, 10 daqiqada hayotimni o‘zgartirib qo‘ya qolay”, deb yozdi.
Yana bir foydalanuvchi esa postning 226 ming marta saqlangan postlar qatoriga qo‘shilganiga e’tibor qaratdi: “226 ming odam xuddi men kabi bu maqolani keyinroq o‘qish uchun olib qo‘ydi, ya’ni biz hozirdanoq ishni keyinga qoldirishni (prokrastinatsiyani) boshladik”.
Boshqa foydalanuvchilar aksincha, muallifni qo‘llab-quvvatladi: “Sizga yoqmayotgan hayot haqida chuqur o‘ylab ko‘rish va uni yaxshilashga urinishning o‘ziyoq ajoyib ish!”.
Tanqidchilar esa maqola shunchalik uzunligidan, uni o‘qib chiqishning o‘zigayoq butun bir kun sarf bo‘lishini aytib o‘tdi. Nima bo‘lganda ham, Den Kouning bu yondashuvi millionlab odamlarni o‘z odatlari haqida qayta o‘ylashga majbur qildi.



Ochig‘i, “bir kunda hayotni o‘zgartirish” degan gapga ishonmasdim, lekin ertalab–kun–kechqurun bo‘lib ishlash g‘oyasi menga yoqdi. Ayniqsa ertalab o‘zimga halol savollar berish qismi. Ba’zan muammo tashqarida emas, ichimizda ekanini unutib qo‘yamiz.
Maqsadlarni o‘yin formatiga o‘tkazish zo‘r topilma ekan. “Missiya”, “topshiriq”, “boss fight” deb o‘ylasang, ish ham zerikarli bo‘lib ko‘rinmaydi. Motivatsiya darslaridan ko‘ra shu yondashuv menga yaqinroq.
Lekin maqola juda uzun, tanqidchilarni ham tushunaman. Hayotni soddalashtirish haqida gapirib, o‘zi shuncha murakkab tushuntirish biroz paradoksdek tuyuldi. Qisqaroq bo‘lsa, ko‘proq odam oxirigacha o‘qirdi deb o‘ylayman.
Shunga qaramay, asosiy g‘oya yoqdi: bir kunni ongli yashash orqali katta o‘zgarishlarga start berish mumkin. Balki hayotni birdan o‘zgartirmas, lekin odamni o‘ylantirib qo‘yishi ham katta yutuq.
Ajoyib maqola chiqibti
Bu maqola menga “erta dushanbadan boshlayman” degan bahonani yo‘q qildi. Bir kun bilan start berish g‘oyasi juda real ekan.
O‘yin formatidagi maqsadlar zo‘r, hayotimni RPG qilib ko‘rmoqchiman missiya topildi
Eng yoqqani — kechqurun xulosa chiqarish qismi, odam o‘zini sekin tushuna boshlaydi ekan
169 million odam o‘qigan bo‘lsa, demak nimadir bor, lekin baribir biroz “motivatsion shovqin” hidini sezdim.
Bir kunda hayot o‘zgaradi deyish haddan oshgan, lekin o‘ylab ko‘rishga majbur qilgani uchun plus.
O‘yincha qilib ko‘rsatish yoqdi, lekin hayot har doim game kabi oson emas-ku.
Ertalab o‘zing bilan gaplashish g‘oyasi menga juda yoqdi, biz buni deyarli qilmaymiz.
Maqolani o‘qib ichimda nimadir iliq bo‘lib ketdi, xuddi yangi sahifa ochilgandek.
Hayotni birdan o‘zgartirmasa ham, kayfiyatni o‘zgartirishi mumkin ekan.
Manimcha bu hammasi tufta
“Boss fight” degan joyida kulib yubordim hayotimdagi boss — budilnik bo‘lsa kerak.
Ochig‘i, maqola uzun, lekin skroll qilib bo‘lsa ham oxirigacha o‘qidim
Bir kunlik eksperiment sifatida sinab ko‘rishga arziydi, yutqazadigan narsa yo‘q.
Yana bitta “o‘zingni top” mavzusidagi uzun post, lekin amaliy narsa kamdek tuyuldi.
Hayotni o‘yin deyish oson, lekin real hayotda “save” tugmasi yo‘q-ku.
Shunga qaramay, odamlarni o‘ylashga majbur qilgani uchun hurmat.
Bunday bolishi mumkin emas
Bu maqola menga “hozir” degan so‘zni qayta o‘rgatdi, keyinga surishni bas qilish kerak ekan.
Eng yoqqani — avtopilotni o‘chirish g‘oyasi, biz rostdan ham robotdek yashaymiz ba’zan.
Sinab ko‘rdim, bir kun o‘tdi, lekin kayfiyatim allaqachon boshqa